Inwestowanie w zagraniczne spółki daje możliwość wyjścia poza lokalny rynek i uzyskania ekspozycji na przedsiębiorstwa działające w zupełnie innych sektorach, gospodarkach oraz modelach biznesowych. Dla polskiego inwestora oznacza to dostęp między innymi do największych firm technologicznych, producentów półprzewodników, globalnych koncernów przemysłowych, przedsiębiorstw farmaceutycznych czy marek konsumenckich, których odpowiedników często nie ma na krajowej giełdzie. Większe możliwości oznaczają jednak również dodatkowe ryzyka. Przy inwestowaniu za granicą trzeba uwzględniać kursy walut, podatki, koszty przewalutowania, różnice regulacyjne oraz odmienną specyfikę poszczególnych rynków. Dlatego decyzja nie powinna sprowadzać się do prostego stwierdzenia, że zagraniczne akcje są lepsze lub gorsze od polskich. Znacznie ważniejsze jest to, jaką funkcję mają pełnić w całym portfelu.
Dlaczego inwestorzy interesują się zagranicznymi akcjami?
Jednym z głównych powodów jest dostęp do znacznie większej liczby przedsiębiorstw. Warszawska giełda oferuje wiele interesujących spółek, ale pod względem liczby notowanych firm i różnorodności sektorowej pozostaje znacznie mniejsza od największych rynków światowych. Inwestor zainteresowany określonym segmentem gospodarki może więc znaleźć za granicą przedsiębiorstwa, których nie ma na GPW. Dotyczy to szczególnie nowych technologii, sztucznej inteligencji, półprzewodników, globalnego e-commerce, biotechnologii czy części segmentu dóbr luksusowych. Dodatkową zaletą jest możliwość inwestowania w przedsiębiorstwa posiadające przychody z wielu krajów. Globalna firma może być mniej zależna od kondycji jednej gospodarki niż spółka prowadząca działalność niemal wyłącznie na rynku krajowym.
Czy akcje zagraniczne poprawiają dywersyfikację?
Mogą, ale nie dzieje się to automatycznie. Kupowanie spółek z różnych państw pozwala ograniczyć zależność portfela od sytuacji gospodarczej jednego kraju, lokalnych regulacji, stóp procentowych czy decyzji politycznych. Jeżeli cały portfel składa się wyłącznie z polskich przedsiębiorstw, wyniki inwestora są w większym stopniu związane z kondycją krajowej gospodarki. Dodanie spółek z USA, Europy Zachodniej lub Azji może zmniejszyć tę koncentrację. Trzeba jednak uważać na pozorną dywersyfikację. Dziesięć zagranicznych spółek technologicznych nadal może reagować bardzo podobnie na wzrost stóp procentowych czy pogorszenie nastrojów wobec sektora. Znaczenie mają więc nie tylko kraje, ale również branże i modele biznesowe.
Jak ryzyko walutowe wpływa na wynik inwestycji?
Polski inwestor kupujący akcje notowane w dolarach, euro czy funtach jest narażony nie tylko na zmianę ceny samej spółki, ale także na zmianę kursu walutowego. Jeżeli amerykańska akcja wzrośnie o 10%, a dolar w tym samym czasie osłabi się znacząco wobec złotego, wynik po przeliczeniu na PLN może być niższy. Może wydarzyć się również odwrotna sytuacja, umocnienie waluty może dodatkowo zwiększyć stopę zwrotu. Ryzyko walutowe nie musi być wyłącznie wadą. Posiadanie aktywów denominowanych w różnych walutach może zmniejszać zależność majątku od samego złotego. Inwestor powinien jednak świadomie uwzględniać ten element podczas oceny wyniku portfela.
Czy inwestowanie za granicą jest droższe?
Koszty zależą przede wszystkim od brokera i rynku, na którym odbywa się transakcja. Inwestor może ponosić prowizję maklerską, spread, opłatę za przewalutowanie oraz inne koszty związane z prowadzeniem rachunku lub dostępem do konkretnej giełdy. Przy niewielkich transakcjach szczególnie istotne mogą być minimalne prowizje. Jeżeli zakup akcji za kilkaset złotych wiąże się ze stosunkowo wysoką opłatą, koszt procentowy inwestycji może być znaczący. Dlatego przed rozpoczęciem handlu warto porównać warunki dostępu do zagranicznych giełd i policzyć rzeczywisty koszt zakupu, utrzymania oraz późniejszej sprzedaży pozycji.
Jak podatki wpływają na inwestowanie w zagraniczne spółki?
Dochody z zagranicznych akcji mogą wiązać się z dodatkowymi zagadnieniami podatkowymi, szczególnie jeśli spółka wypłaca dywidendy. Znaczenie ma państwo, w którym przedsiębiorstwo ma siedzibę, zasady poboru podatku u źródła oraz sposób rozliczenia dochodu w Polsce. W przypadku sprzedaży akcji inwestor powinien również uwzględnić prawidłowe przeliczenie wartości transakcji na złote. Przy dużej liczbie operacji rozliczenie może być bardziej pracochłonne niż przy handlu wyłącznie na krajowym rynku. Z tego względu jeszcze przed zakupem warto sprawdzić zasady podatkowe dotyczące danego rynku oraz sposób raportowania transakcji przez brokera.
Jak analizować zagraniczną spółkę przed zakupem?
Podstawowe zasady pozostają podobne jak przy analizie przedsiębiorstw krajowych. Warto sprawdzić przychody, marże, zysk operacyjny, zysk netto, przepływy pieniężne, zadłużenie oraz perspektywy rozwoju. Trzeba jednak uwzględnić specyfikę rynku, na którym działa przedsiębiorstwo. Znaczenie mogą mieć lokalne regulacje, konkurencja, struktura geograficzna przychodów, ryzyko polityczne oraz sytuacja walutowa. Dla osoby rozpoczynającej inwestowanie podstawy handlu akcjami warto połączyć z analizą dokumentów finansowych spółki. Dopiero takie podejście pozwala oddzielić rozpoznawalną globalną markę od rzeczywiście atrakcyjnej inwestycji.
Czy warto kupować akcje największych światowych spółek?
Duże przedsiębiorstwa mogą posiadać silne marki, wysoką skalę działalności, dostęp do kapitału oraz rozbudowaną obecność międzynarodową. Nie oznacza to jednak, że ich akcje są atrakcyjne przy każdej cenie. Popularność spółki może prowadzić do bardzo wysokiej wyceny. Jeśli rynek oczekuje szybkiego wzrostu przez wiele kolejnych lat, nawet niewielkie rozczarowanie wynikami może doprowadzić do silnej korekty. Dlatego wielkość przedsiębiorstwa i rozpoznawalność marki nie powinny zastępować analizy finansowej. Bardzo dobra firma może być słabą inwestycją, jeśli inwestor zapłaci za nią zbyt wysoką cenę.
Jak oceniać wycenę zagranicznych akcji?
Warto porównywać przedsiębiorstwo przede wszystkim z konkurentami działającymi w podobnej branży. Pomocne mogą być relacje ceny do zysku, wartości przedsiębiorstwa do wyniku operacyjnego, rentowność oraz dynamika przepływów pieniężnych. Znaczenie ma również tempo rozwoju. Spółka rosnąca szybko może być wyceniana wyżej niż przedsiębiorstwo znajdujące się w stagnacji, jednak inwestor powinien ocenić, czy różnica w cenie jest rzeczywiście uzasadniona. Przydatne jest także porównanie aktualnej wyceny z historycznymi poziomami samej spółki. Jeżeli inwestorzy płacą dziś znacznie więcej za każdą jednostkę zysku niż wcześniej, warto ustalić, co uzasadnia taką zmianę.
Czy zagraniczne akcje są bardziej ryzykowne?
Nie można tego oceniać wyłącznie przez pryzmat kraju notowań. Duża globalna spółka może być pod pewnymi względami bardziej stabilna niż niewielkie przedsiębiorstwo krajowe, ale każda inwestycja ma własny profil ryzyka. Przy akcjach zagranicznych dochodzą jednak dodatkowe czynniki, takie jak waluty, regulacje czy dostępność informacji. Inwestor może również gorzej znać realia konkretnej gospodarki oraz sposób funkcjonowania danego sektora. Dlatego szczególnie ważne jest unikanie inwestowania w przedsiębiorstwa, których działalność jest niezrozumiała tylko dlatego, że ich akcje są popularne na zagranicznym rynku.
Akcje zagraniczne czy ETF?
Inwestor, który chce uzyskać ekspozycję na zagraniczne rynki, nie musi wybierać pojedynczych spółek. Alternatywą mogą być ETF obejmujące szeroki indeks, konkretny region albo sektor. ETF może ograniczyć ryzyko związane z błędnym wyborem pojedynczego przedsiębiorstwa, ponieważ kapitał zostaje rozłożony pomiędzy wiele firm. Z drugiej strony inwestor traci możliwość skoncentrowania portfela na przedsiębiorstwach, które uważa za szczególnie atrakcyjne. Oba rozwiązania można również łączyć. Szeroki fundusz może stanowić podstawę portfela, a pojedyncze spółki jego bardziej selektywną część.
Kiedy zagraniczne akcje mogą być dobrym uzupełnieniem portfela?
Mogą być interesujące przede wszystkim wtedy, gdy zapewniają dostęp do branż, przedsiębiorstw lub regionów, których brakuje w dotychczasowym portfelu. Ich rolą może być zarówno zwiększenie potencjału wzrostu, jak i zmniejszenie koncentracji na jednym rynku. Nie oznacza to jednak, że inwestor powinien kupować zagraniczne akcje wyłącznie w imię dywersyfikacji. Każda pozycja powinna posiadać konkretne uzasadnienie wynikające z jakości biznesu, wyceny i perspektyw. Ważny jest także udział pojedynczych spółek. Nawet bardzo atrakcyjne przedsiębiorstwo nie powinno automatycznie zajmować tak dużej części portfela, aby jego problemy mogły zagrozić realizacji całej strategii.
Czy warto inwestować w akcje zagraniczne?
Dostęp do zagranicznych giełd może znacząco zwiększyć możliwości inwestora, ponieważ pozwala wybierać przedsiębiorstwa spośród znacznie szerszej grupy branż, państw i modeli biznesowych. Może również poprawić strukturę geograficzną portfela. Korzyści trzeba jednak zestawić z ryzykiem walutowym, kosztami, podatkami oraz koniecznością analizowania mniej znanych rynków. Zagraniczna spółka nie jest automatycznie lepszą inwestycją tylko dlatego, że działa globalnie albo jest notowana na dużej giełdzie. Najbardziej racjonalne podejście polega na traktowaniu miejsca notowań jako jednego z wielu elementów analizy. O atrakcyjności inwestycji powinny decydować przede wszystkim jakość przedsiębiorstwa, jego kondycja finansowa, perspektywy rozwoju, poziom ryzyka oraz cena, po której można nabyć jego akcje.
Wojciech Kieszkowski, jestem doradcą podatkowym, który pracował już w wielu największych firmach doradczych w Polsce i na świecie. Mam ogromne doświadczenie w doradztwie podatkowym i świecie finansów. Zapragnąłem dzielić się nim z Wami na moim własnym, prywatnym blogu.
